Ἡ Βόρειος Ἑλλάδα ὑπὸ Βουλγαρικὴν κατοχὴν (1941 – 1944)

  Οἱ Βούλγαροι δὲν ἔλαβαν οὐδεμίαν πρόνοιαν νὰ τηρήσουν τὰ προσχήματα καὶ νὰ ἀποκρύψουν τὶς ἐχθρικές τους διαθέσεις ἔναντι τοῦ πληθυσμοῦ σὲ Μακεδονία καὶ Θράκη. 

Κῶς 1943!

 

   Μετὰ τὴν συνθηκολόγηση τῆς Ἰταλίας στὶς 8 Σεπτεμβρίου 1943, ὁ φόβος ἀντιποίνων ἀπὸ πλευρᾶς τῶν Γερμανῶν, ἦταν διάχυτος στὶς τάξεις τῶν 4.000 περίπου ἀνδρῶν τῆς ἰταλικῆς φρουρᾶς τῆς Κῶ.

Μάης 1944: Η ιστορική μάχη της γέφυρας των Παππάδων στον ποταμό Νέστο

   Κορυφαία στιγμή της εθνικής αντίστασης στην βουλγαροκρατούμενη περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ήταν η μάχη της γέφυρας των Παππάδων στον ποταμό Νέστο, στις 7 με 11 Μαϊου του 1944. Η μάχη αυτή είναι μια από τις σημαντικότερες της ελληνικής Εθνικής Αντίστασης κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, δυστυχώς, όμως, υποτιμήθηκε η πραγματική της σημασία στις μετέπειτα εξελίξεις και παραμένει μέχρι σήμερα σχεδόν άγνωστη στους περισσότερους και ιδιαίτερα στους νεότερους συμπατριώτες μας. 

Το ολοκαύτωμα της Καντάνου - 3 Ιουνίου 1941

Κάντανος, ένα μικρό χωριό της Κρήτης, στο Νομό Χανίων, έμελλε να γίνει ένα από τα μνημεία της ναζιστικής θηριωδίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο.

Οι κάτοικοί της, των γύρω χωριών, αλλά και πολλοί από την επαρχία Σελίνου, αν και ήξεραν ποιο θα ήταν το τίμημα που θα πλήρωναν, αποφάσισαν ν΄ αντισταθούν και να θυσιαστούν στην επέλαση των ναζί.

Οἱ βούλγαροι στὴν Θράκη - Ἀλεξανδρούπολη

    «Εἰς τὴν Ἀλεξανδρούπολιν ἡ εἴσοδος τῶν βουλγάρων ἐνεκαινιάσθη μὲ τὴν συμβολικὴν καταβίβασιν τῆς ἑλληνικῆς σημαίας καὶ τὴν καταπάτησιν ταύτης ὑπὸ τῶν βουλγαρικῶν καὶ ἀρμενικῶν ὀρδῶν(*), ἤν ἀπακολούθησαν ὄργια. Τὸν βαθμὸ τῆς κτηνωδίας τῶν βουλγαρικῶν ὀρδῶν μαρτυρεῖ τὸ πάθημα τῆς ἑξηκοντούτιδος Ἰσραηλίτιδος Σ. Ἡ. Ἄ. ἤτις ἐβιάσθη ἐπανειλλημένως καὶ ἐν συνεχείᾳ, ὑπὸ βουλγάρων ὁπλιτῶν κατὰ τὴν διάρκεια τῆς νυκτὸς τῆς 26ης πρὸς τὴν 27ην Μαΐου. Τὴν αὐτὴν τύχην ὑπέστησαν πολλαὶ ἄλλαι Ἰσραηλίτιδες καὶ Ἑλληνίδες, ἰδίως ἐκ τῶν ἐργατικῶν τάξεων. Εἰς τὴν συνοικίαν Γύφτικα ἐδολοφονήθη εἰς γέρων Ὀθωμανὸς καὶ ἐβιάσθη ἡ γραῖα σύζυγός του, εἰς δὲ τὸ χωρίον Ἀμφιτρίτην ἀπήχθησαν διὰ νυκτὸς αἱ δύο θυγατέρες τοῦ Π., διὰ νὰ εὐρεθῶσι κατὰ τὰς πρωινὰς ὥρας εἰς τὸ χωρίον Ἀγνάντια εἰς ἐλεεινὴν κατάστασιν ἐκ τῶν συνεχῶν βιασμῶν. Ὁ πατὴρ αὐτῶν θελήσας ν’ἀντισταθῇ ὑπέστη τοιαὐτην κακομεταχείρισιν, ὥστε εὐρέθη πνέων τὰ λοίσθια. (Κατάθεσις δημοδιδασκάλου Σ. Καραχούτσου)

Ἡ ὀχύρωση τῶν Βορείων Συνόρων 1936-1940...

 

 

Ἑλληνικὰ χέρια, ἑλληνικὰ λεφτὰ κι ἑλληνικὴ τεχνογνωσία 

κατασκεύασαν ἕνα μέγιστο τεχνικὸ ἔργο 

Τοῦ Θ. Π. ΤΑΣΙΟΥ*
 

    1. Τώρα ποὺ προωθοῦνται (ἢ συνωθοῦνται) τὰ Μεγάλα Τεχνικὰ Ἔργα. Τώρα ποὺ τὰ ἒργα Πολιτικοῦ Μηχανικοῦ (μαζὺ μὲ τὰ οἰκοδομικά) ἀναγνωρίσθηκαν ὡς ἡ μεγαλύτερη Βιομηχανία τῆς Χώρας. Τώρα ποὺ ὁ ἐθνικός κομφουζιονισμός ἀμβλύνεται καὶ ἐπιτρέπει τὴν ὑπέρβαση τῆς φαρισαϊκῆς ἐξίσωσης «ἐργολάβος ἲσον ἀπατεῶν». Τώρα εἶναι (ἐπιτέλους) καιρὸς ν' ἀναμνησθοῦμε ὅτι ἑλληνικὰ χέρια, ἑλληνικὰ λεφτά, ἑλληνικὴ διευθυντικὴ ὀργάνωση κι ἑλληνικὴ τεχνογνωσία, κατασκεύασαν ἕνα μέγιστο τεχνικὸ ἔργο: Τὴν ὀχύρωση τῶν Βορείων Συνόρων τῆς Χώρας, κατασκευασμένη ἀπ' τὸν Ἑλληνικό Στρατὸ κι ἀπ' τοὺς Ἕλληνες Μηχανικούς.

     Στὴ συνοριακὴ γραμμὴ Ἑλλάδας - Βουλγαρίας, κατασκευάσθηκαν 21 Ὀχυρά (μεταξὺ τῶν ὁποίων ἡ Παπαδοπούλα, τὸ Ἰστίμπεη, τὸ Ἀρπαλούκι, τὸ Ροῦπελ, τὸ Περιθώρι, τὸ Πυραμιδοειδές κ.ἄ.). Τὸ καθένα τους ἦταν ἕνα περίκλειστο ἔργο ἰκανὸ νὰ ἀμυνθῇ πρὸς κάθε κατεύθυνση, μὲ ἐπιφανειακὰ ἔργα βολῆς (πυροβόλων, ὅλμων, βομβιδοβόλων, πολυβόλων κλπ.) καὶ μὲ ποικίλα ἄλλα ὑπόγεια ἔργα ἐγκαταστάσεων ὑποστήριξης (διοικητήριο, θάλαμοι, διαβιβάσεις, μαγειρεῖα, ἀποθῆκες κάθε εἴδους, δεξαμενές, νοσοκομεῖο, συστήματα ἀερισμοῦ καὶ φωτισμοῦ, ἀποχετεύσεις κλπ.). Ἀνάμεσα σὲ κάθε Ὀχυρὸ πρὸς τὰ γειτονικά του καὶ πρὸς τὴ μεθόριο, εἶχαν κατασκευασθῇ ἔργα ἐκστρατείας καὶ θέσεις μάχης γιὰ τὴν ἐπιβράδυνση τοῦ ἐχθροῦ, μαζὺ μὲ ἰσχυρὰ ἀντιαρματικὰ κωλύματα, ὁδικό δίκτυο κλπ.

Ἐνασχόληση μὲ ἕνα ἑλληνικὸ πρόβλημα…

Dealing with a Greek problem.

  Ναί, καταλαβαίνω…  Εἶναι δύσκολο νὰ ἐγκλιματιστεῖτε στὶς σημερινὲς συνθῆκες· ἀλλιῶς εἴχατε μάθει νὰ λύνετε τὰ προβλήματά σας.

ΚΡΗΤΗ, ΝΗΣΙ ΜΟΥ. Τοῦ Νίκου Καζαντζάκη

Τὸ καλοκαῖρι τοῦ 1945, ὁ Νίκος Καζαντζάκης περιοδεύει στὴν Κρήτη ὡς μέλος τῆς κυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς Διαπιστώσεως Γερμανικῶν Ὠμοτήτων.

ΚΡΗΤΗ, ΝΗΣΙ ΜΟΥ

Τοῦ Νίκου Καζαντζάκη

     Σοβαρὸ εἶναι τὸ πρόσωπο τῆς Κρήτης, πολυβασανισμένο. Μαδάρες γυμνές, τραχειές, ἀγέλαστες. Κοιτάζεις ἀπὸ τὸ ἀεροπλάνο τὴν Κρήτη ν΄ ἁπλώνεται στὴ θάλασσα καὶ νοιώθεις πὼς ἀληθινὰ τὸ νησὶ τοῦτο εἶναι γιοφύρι ἀνάμεσα σὲ τρεῖς ἠπείρους. Σημαδεμένο κι΄ ἀπ΄ τὶς τρεῖς τοῦτες μεγάλες Μοῖρες. Γιὰ πρώτη φορὰ στὴν Εὐρώπη πήδησε κι΄ ἔχτισε φωλιὰ στὴν Κρήτη τὸ πεινασμένο ἀρπαχτικὸ πουλὶ ποὺ τὸ λέμε πνεῦμα. Ἄπλωσε τὶς φτεροῦγες του στὸ Κρητικὸ χῶμα καὶ γέννησε τὸν μυστηριώδη, βουβὸ ἀκόμα, ὅλο ζωή, χάρη, κίνηση καὶ λαμπρότητα Κρητικὸ πολιτισμό.

     Ἡ Κρήτη ἀληθινὰ ἔχει κάτι τὸ πανάρχαιο, τὸ ἅγιο, τὸ πικραμένο καὶ περήφανο, ποὺ ἔχουν οἱ χαροκαμένες μάνες ποὺ γέννησαν παλικάρια. Ἔχει τόσο πολὺ πολεμήσει καὶ ὑποφέρει ἡ γῆς ἐτούτη, ἔχει τόσο πολὺ συνηθίσει τὸ θάνατο, ποὺ τὸν ξεφοβήθηκε πιὰ καὶ μπορεῖ νὰ γελάῃ καὶ νὰ παίζῃ μαζί του.

Σαράντα μέρες γύριζα τὸ περασμένο καλοκαῖρι τὴν Κρήτη, γιὰ νὰ δῷ τὰ χωριὰ ποὺ γκρέμισαν κι ἔκαψαν οἱ βάρβαροι καὶ τοὺς ἄντρες καὶ τὶς γυναῖκες ποὺ τοὺς ἔντυσαν τὴ μαύρη ἀρματωσιὰ τοῦ πένθους. Περίμενα ν΄ ἀκούσῳ κλάματα καὶ νὰ δῷ χέρια ν΄ἁπλώνονται νὰ ζητοῦν βοήθεια. Καὶ βρῆκα ἀνυπόταχτες, ἀπαράδοτες ψυχὲς καὶ κορμιὰ μισόγυμνα πεινασμένα καὶ ἀλύγιστα.

Πῶς νὰ παλέψῃς;

«Νέκρωσε ἡ σκέψη μου στὸ ἄκουσμα·  μ’ ἔπνιξε ὁ πόνος. Κοίταξα τὴν κυρά μου, στήριγμα καὶ λύτρωση τόσα χρόνια καὶ εἶδα τὸ δάκρυ της νὰ κατηφορίζῃ μέσα στὴν χαρακιὰ του χρόνου.

Πῶς νὰ παλέψῃς αὐτὸν τὸν ἐχθρὸ ποὺ ἡ μοίρα ἔφερε τώρα, στὸ λιόγερμα τῆς ζωῆς; Πῶς νὰ παλέψης αὐτὸν τὸν ἐχθρὸ ποὺ ὅπλα του εἶναι τὰ λόγια τὰ ψεύτικα, θεός του τὸ χρῆμα καὶ ἀνάγκη του, ἡ ἐξουσία!

Μᾶς πήρανε τὴ χώρα·  τοὺς ἀγῶνες τοὺς δικούς μας·  τῶν προγόνων μας! Μᾶς πήρανε τὴ χώρα·  οἱ ἀπαίδευτοι, οἱ ἀνάλγητοι, οἱ ἀγνώμονες! Καὶ αὐτὰ τὰ χέρια τὰ ροζιασμένα, τὰ σκληρὰ δουλεμένα, τὸ κράτησαν τὸ ντουφέκι καὶ τὸ δόξασαν στ’ ἀλβανικὰ βουνὰ καὶ στὰ δασωμένα πλάγια τῆς πατρίδος. Μὰ εἶχε πρόσωπο τότες ὁ ἐχθρός, τὸν ἔβλεπες, καὶ αὐτὸν καὶ τὰ ὅπλα του·  ἔβλεπες τὸ αἷμα του νὰ χύνεται στὴ γῆ καὶ θέριευες καὶ φούσκωνες καὶ λυσσομάναγες μὲ τὴ Λευτεριὰ στὴν σκέψη…

Καὶ τώρα τί;  Τί ὅπλο ν’ ἀντιτάξῃς; Τὶ ὅπλο νὰ σφίξῃς στὴ χούφτα καὶ σὲ ποιά σφαῖρα νὰ βάλῃς καβάλα τὶς ἐλπίδες σου;  Ἂχ αὐτὴ ἡ δίψα χαλασμοῦ μὲ πνίγει τώρα, σὰν καὶ τότε…»

Κι αὐτό τὸ ἀσίγαστο ποὺ φούσκωνε μέσα του τὸ ὀνόμασε... ἄδικο

Ἄδικη ζωὴ

Ἄδικη πατρίδα

Ἄδικος κόσμος

Μὰ δίκαιος ἀγῶνας ὁ ἀγῶνας τῆς τιμῆς καὶ τῆς λευτεριᾶς

Καὶ παίρνει τὸ μάτι αὐτὴν τὴν παλαβὴ λάμψη  

καὶ τὸ χαλκωμένο ἀπὸ τὸν ἥλιο μέτωπο 

ραγίζει ἀπὸ τὶς σκέψεις καὶ τὰ ὅνειρα,  

ποὺ ἀγκαλιασμένα μὲ τὸν πόλεμο, 

ἀπόκαμαν πριν την εκπλήρωσή τους.

Κι ἀναπολεῖ τὴν νιότη του·  

τότε ποὺ ἔπλαθε τὴν τύχη μὲ τὰ ἴδια του τὰ χέρια· 

τότε ποὺ ρώταγε τὸν θάνατο ἂν φοβᾶται τὴ ζωή. 

Κι ἦταν ψυχόρμητη ἡ ἀντίδραση αὐτή, 

στὴν καταχνιὰ τοῦ κουρνιαχτοῦ τῆς μάχης,  

τότε ποὺ νόμιζε πῶς εἶχε κάνει συμφωνία μὲ τὸ θάνατο, 

τότε ποὺ ἔτρεμε ἡ γῆς καὶ ὁ ἀέρας παλλόταν 

ἀπ` τὰ ἀτσάλια ποὺ βροντοῦσαν· 

καὶ ἡ ματιὰ γοργή, ἔκοβε τὸν κίνδυνο.

Ὅσοι δὲν ἀπόμειναν κεραυνωμένοι 

κεῖνες τὶς ἐποχές τὶς δύσκολες 

κρύψαν τὴν ἀγριεμένη λάμψη 

βαθιὰ στὴν κόρη τοῦ ματιοῦ 

κι ἔδωσαν στὸ πρόσωπο 

ἀταραξία μαρμάρινη...

 

''Λειψὴ ἡ ζωὴ παιδάκι μου

στὰ χρόνια τὰ δικά μας

Κεῖνα τὰ χρόνια τοῦ χαμοῦ

τῆς ἄφθαρτης γενιᾶς μας...''

Καὶ σὰν ἀκούμπησα τὸ χέρι του ποὺ ξαπόσταινε στὰ γόνατά του ἔνιωσα ὅλο τὸ θρῆνο ποὺ κατοικοῦσε μέσα του...

Ἂχ Ἑλλάδα μου…!  

 

Χλόη

Ἡ φωτογραφία τοῦ Φώτη Καζαζῆ ( φωτογραφικὲς ἀφηγήσεις ) εἶναι ἀπὸ zafora.blogspot.com

Ἀναίμακτος παράδοσις, ἡ πιὸ ἀτιμωτικὴ παράδοσις!

   Ἔχουν συνηθίσει νὰ βάζουν στὸν κρόταφο τοῦ ἄλλου, τὸ πιστόλι… Εἶναι αὐτὴ ἡ λειψὴ κυριαρχία ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ νιώσουν οἱ ἀπαίδευτοι, γιατὶ μόνο ἔτσι μποροῦν νὰ νιώσουν ἀνώτεροι· ἔστω καὶ διὰ τῆς βίας.

Ὅταν οἱ Ἕλληνες ἔλεγαν "ΟΧΙ". Ἡ Ἐποποιία τοῦ '40!

Πρωτοσέλισα ἐφημερίδων

   Ὁ Ἐμμανουέλε Γκράτσι, πρέσβυς τῆς Ἰταλίας στὴν χώρα μας τὸ 1940, περιγράφει τὰ γεγονότα στὸ βιβλίο του, ποὺ τὸ ὀνομάζει μὲ μία πρωτοφανή ὀξυδέρκεια γιὰ τὸ μέλλον τοῦ καθεστῶτος Μουσολίνι: «Ἡ αρχὴ τοῦ τέλους - ἡ ἐπιχείρησις κατὰ τῆς Ἑλλάδος»:

Κώστας Μπαλάφας, ὁ Ἠπειρώτης φωτογράφος

    Κυριακὴ 9 Ὀκτώβρη 2011, ἔφυγε ἀπὸ τὴν ζωὴ ὁ μεγάλος δάσκαλος τῆς Ἑλληνικῆς φωτογραφίας, ὁ Κώστας Μπαλάφας. Ὁ φωτογράφος τοῦ κοινωνικοῦ προβληματισμοῦ, ὁ ἄνθρωπος ποὺ ἀγάπησε τὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν ὑπηρέτησε μὲ καλλιτεχνικὴ συνέπεια χωρὶς συμβιβασμοὺς καὶ σκοπιμότητες.

   Ὁ Κώστας Μπαλάφας γεννήθηκε τὸ 1920 στὸ ὀρεινό χωριό Κυψέλη Ἂρτας ἀπὸ φτωχοὺς γονεῖς ἀγρότες. «Ἐκεῖ ποὺ», ὅπως εἶπε ὁ ἲδιος, 

«οἱ ἄνθρωποι παιδεύονται νὰ ἐπιβιώσουν, ὀργώνοντας τὴν ἄγονη γῆ, λὲς καὶ στύβουν μὲ τὰ χέρια τους γυμνὰ τὸ ξερὸ χῶμα καὶ τὸ ποτίζουν μὲ ἱδρῶτα,  ὥσπου νὰ δώσῃ καρπούς. Ἀναγκαία λύση γιὰ τὴν ἐπιβίωση ἦταν ὁ δρόμος τῆς ξενιτιᾶς, ἕνα ὅνειρο ἀρκετὰ ἀπατηλό…»

Ἡ Τριπλὴ Κατοχὴ στὴν Ἑλλάδα

   Μετὰ τὴν μάχη τῆς Κρήτης, ὁλοκληρώθηκε ἡ κατοχὴ τῆς χώρας. Οἱ κατακτητές φρόντισαν γιὰ τὸν ἀφανισμὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἒθνους, καὶ ἒδωσαν στὴν κατοχὴ τριμερὴ πολυεθνικὴ μορφή. Ἡ Ἰταλία προσάρτησε ἀπὸ τὴν πρώτη στιγμὴ τὰ νησιὰ τοῦ Ιονίου Πελάγους ἐνῶ ἡ Βουλγαρία τὴν Ἀνατολικὴ Μακεδονία καὶ τὸ μεγαλύτερο μέρος τῆς Δυτικῆς Θράκης.

   Μὲ διαταγὴ τοῦ Χίτλερ στὶς 17 Μαΐου 1941, ἡ Ἑλλάδα χωρίστηκε ἐπίσημα σὲ ζώνες κατοχῆς: